Phạm vi: TCVN 5738 · NFPA 72
Chiều cao trần quyết định chủng loại đầu báo: càng cao thì đầu báo điểm càng mất tác dụng, phải chuyển sang đầu báo tia.
Trần càng cao thì khói càng loãng khi tới đầu báo, nên phải giảm diện tích bảo vệ mỗi đầu và chuyển sang loại đầu báo phù hợp (đầu báo tia hoặc đầu báo hút khí cho trần rất cao). Không dùng một diện tích bảo vệ cố định cho mọi chiều cao trần.
Diện tích bảo vệ của một đầu báo khói không phải là một con số cố định. Nó giảm khi trần cao lên, vì khói phải đi xa hơn và bị pha loãng trước khi chạm tới buồng quang học.
Khói bốc lên tạo thành cột, rồi lan ra thành lớp dưới trần. Ở trần thấp, lớp khói này gặp đầu báo gần như ngay. Ở trần cao, cột khói có thời gian cuốn theo không khí lạnh và loãng dần — nồng độ tại đầu báo giảm mạnh dù đám cháy vẫn đang lớn lên.
| Chiều cao trần | Loại đầu báo nên dùng | Ghi chú bố trí |
|---|---|---|
| Dưới 3,5 m | Đầu báo khói quang học thông thường | Bố trí theo lưới ô vuông, tránh xa cửa gió |
| 3,5 – 6 m | Đầu báo khói quang học, giảm diện tích bảo vệ | Kiểm tra ảnh hưởng của luồng gió điều hoà |
| 6 – 12 m | Đầu báo kết hợp khói – nhiệt | Cân nhắc chia thành nhiều tầng bảo vệ |
| Trên 12 m | Đầu báo tia (beam) hoặc đầu báo hút khí | Cần khảo sát luồng khói thực tế trước khi bố trí |
Bảng trên là định hướng, không phải bảng tra thay thế
Diện tích bảo vệ cụ thể phải tra theo tiêu chuẩn đang áp dụng cho công trình và điều chỉnh theo đặc điểm thực tế: độ dốc trần, vật cản, luồng gió cơ khí.
Đầu báo tia phù hợp với không gian dài và trần rất cao — nhà xưởng, kho hàng, sân bay, nhà thi đấu. Ưu điểm là một cặp phát–thu phủ được khoảng cách lớn, ít phải leo trần để bảo trì. Đổi lại, thiết bị cần được căn chỉnh quang học và dễ mất căn chỉnh nếu kết cấu công trình rung hoặc lún.
Đừng bỏ qua bảo trì
Đầu báo tia lệch trục là nguyên nhân báo lỗi âm thầm phổ biến. Cần đưa việc kiểm tra căn chỉnh vào lịch bảo trì định kỳ, không chỉ chờ tới khi tủ báo lỗi.
Kiến thức PCCCKiểm soát khói gồm ba nhóm: ngăn khói, hút khói và tạo áp chênh. Bài này phân biệt ba nhóm, điều kiện áp dụng và cách kiểm chứng tại công trình.
